Nieuwe ogen #99

Het doel achter het doel

Nieuwsbrief 99. Dat is toch al het teen en het tander. Van een doel gesproken, iedere week leg ik mijn ei in de vorm van een verhaal. Iets wat me bezig houdt, soms over mijn eigen gepruts en geknutsel in het leven, soms over mijn coachpraktijk. En toch heb ik niet een oordeel dat ik hier iets moet volhouden. Ik ben gemotiveerd om die te schrijven. Er is ergens wel een doel. Mij bekend maken zodat mensen mij leren kennen, zodat wanneer ze iemand nodig hebben om hen van punt A naar B te brengen, ze misschien aan mij denken.

Maar als ik eerlijk kijk, is dat niet wat me in beweging brengt. Wat eronder ligt is verbinding, resonantie met anderen. Mij inzetten voor iets dat groter is dan ikzelf: mensen helpen om te handelen en te leven met meer welzijn. En het schrijven zelf: een vaardigheid leren. Dat zijn drie verschillende dingen, en toch zit het allemaal onder dat ene concrete doel. Bekendheid is dan een middel, geen einddoel.

Ook in een coaching gesprek stelt iemand vaak een concreet doel. Tenminste als dat al duidelijk is. Ik wil zelfstandige worden. Ik wil hogerop klimmen. Ik wil minder stress. Ik wil veranderen van job. Maar een concreet doel is nooit het échte doel. Het is een middel naar iets diepers. Dat is mijn aanname. En dat geldt ook voor het schrijven van mijn wekelijkse nieuwsbrief.

Wat maakt dat iemand zelfstandige wilt worden? Wilt promoveren? Minder stress wilt? Van baan wilt veranderen? Het klinkt vaak als een logische en makkelijke vraag. Tot we samen op onderzoek gaan naar dat waarom. Dat blijkt voor veel mensen tot een uitdagende vraag te zijn.

Als iemand focust op het concrete doel en het niet ‘exact’ haalt, dan h/geeft hij vaak een oordeel van “gefaald” zijn. Als die zich focust op het doel achter het doel, dan komt het regelmatig voor dat iemand veel meer mogelijkheden ziet en niet per se gaat voor jobverandering, maar eerder naar jobinhoud kijkt en anders gaat kijken naar zijn huidige job. De beweging is er. Ook al is die niet altijd zichtbaar.

Elk concreet doel is een uiting van een dieper verlangen of een waarde. De piramide van Maslow is in mijn gesprekken vaak de achterliggende ruggengraat. Gaat het werkelijk om zekerheid? Om erkenning? Om zin? Via dat diepere verlangen kan zelfs een heel ander concreet doel zichtbaar worden, een dat sneller of gemakkelijker bereikbaar is, en dat dichter bij het echte verlangen ligt.

Soms komen we in een gesprek uit op één verlangen, soms op een tros van verschillende verlangens onder hetzelfde doel. Beide mag. Want het belangrijkste is misschien niet eens dát we het verlangen exact benoemen. Het belangrijkste is het besef dat er meer is dan dat ene doel waarvoor iemand komt. Die opening alleen al brengt iets in beweging. Plots zijn er meer mogelijkheden zichtbaar dan voor het gesprek begon.

Het model van Maslow, of welk model ook, is een middel. Geen doel op zich. Een middel om te bewegen in het leven. Niet om een definitief antwoord te vinden op de vraag “wat is mijn echte verlangen”. Wel om de blik te openen, en te merken dat één concreet doel zelden de enige weg is.

Vastgelegde doelen lenen zich gemakkelijker tot falen, omdat de werkelijkheid zich niets aantrekt van wat wij willen. Door te werken vanuit het doel achter het doel geef je ruimte aan beweging: welke stappen zijn er al? Wat stroomt er al? Zo komen mensen met minder moeite echt vooruit. Niet naar een vast punt op de horizon, maar in een richting die klopt.

In hoeverre weet je je doel al? En wat zou er onder dat doel kunnen liggen?

---

Ondertussen in het huishouden: Was- en droogmachine kapot.
Concreet doel: naar de wasserette tot de nieuwe machines geleverd worden.
Doel achter het doel: blijkbaar een uur ongestoord schrijven aan deze nieuwsbrief.
De werkelijkheid trekt zich niets aan van wat wij willen en dat soms in ons voordeel. Misschien is deze metafoor, net als onze was een beetje droog 😅.

---

Meer weten over het model van Maslov?